Bára Fanney Hálfdanardóttir, sálfræðingur og fyrrverandi körfuboltakona hjá Haukum og Stjörnunni, hefur veg og vanda af fjölmennum Special Olympics hópi í körfubolta hjá Haukum sem þjálfari. Upphaf verkefnisins má rekja til ársins 2018.
„Ég var ekki með alveg í byrjun. Kristinn Jónasson og konan hans Thelma Þórbergsdóttir, þau stofnuðu þetta árið 2018. Þau eiga strák sem er með Downs. Þetta er svo mikil körfuboltafjölskylda, Kiddi var lengi í körfubolta líka og auðvitað vildi strákurinn þeirra líka fara að æfa körfubolta. Þetta umhverfi sem var í boði var ekki alveg að henta honum.
Svo var það Anna Karólína Vilhjálmsdóttir sem fór í samskipti við Kidda og stakk upp á að bjóða upp á körfuboltalið fyrir fatlaða. Kiddi hafði samband við Hauka, sem er náttúrlega íþróttafélagið hans, og spurði hvort þau mættu prófa að bjóða upp á æfingar fyrir fatlaða einu sinni í viku.
Haukarnir tóku rosalega vel í þetta. Ég held að á fyrstu æfingunni hafi verið þrír iðkendur sem mættu. Við erum á áttunda árinu núna og þetta hefur bara stækkað og stækkað með hverju árinu,“ segir Bára um tilurð verkefnisins.
Hvenær kemur þú inn í verkefnið?
„Ég kom inn í þetta sem aðstoðarþjálfari Kidda á fyrstu önninni, nokkrum mánuðum eftir að þetta var stofnað. Þremur árum síðar tók ég við af honum. Núna er ég aðalþjálfari þannig að hann fær að njóta þess að vera foreldri,“ segir hún.

Frá þremur iðkendum í rúmlega 40
Bára stendur ekki ein að þjálfun Special Olympics liðs Hauka í körfubolta, en stöðugt hefur fjölgað í þjálfarateyminu á undanförnum árum.
„Lengi vel vorum við mjög fá en núna erum við fimm þjálfarar. Stella er búin að vera með mér frá því í byrjun. Svo erum við með Everage [Lee Richardson] sem er körfuboltamaður og ungan strák sem heitir Alexander [Stefánsson], kallaður Lexi. Svo erum við með yngri leikmenn frá Haukum, sem hafa líka verið aðstoðarmenn. Við erum alveg með 5-6 í þjálfarateyminu núna.“
Eins og hún kemur inn á voru einungis þrír iðkendur á fyrstu æfingu. Óhætt er að segja að síðan þá hafi verkefnið byggt sér sterkan grunn enda hefur iðkendum fjölgað það mikið að þeir telja nú á fimmta tug í tveimur hópum.
„Ég held að eftir fyrsta árið hafi verið komnir um það bil 8-10 sem voru að mæta reglulega. Núna erum við með 28 skráða í eldri hópinn okkar og svona 15 í yngri hópinn. Þetta er alveg orðinn stór hópur.“
Alveg eins að þjálfa fatlaða og ófatlaða
Bára nýtur þess í botn að þjálfa Special Olympics hópinn hjá Haukum.
„Það er ótrúlega skemmtilegt. Ég hafði ekki unnið með fötluðum áður en ég fór að þjálfa Special Olympics hópinn. Að þjálfa fatlaða og ófatlaða, mér finnst það vera eins. Þú ert bara að þjálfa börn sem hafa áhuga á íþróttinni.
Þau eru rosalega áhugasöm, mæta vel á æfingarnar, vilja læra, vilja bæta sig og það er komin svo skemmtileg félagsleg stemning í hópinn . Þau eru orðnir vinir, margir eru að hittast utan æfinga. Maður finnur að þetta er líka orðið svo félagslegt fyrir krakkana, sem skiptir náttúrlega miklu máli.“
Ertu að þjálfa fleiri flokka?
„Nei, ég er bara að þjálfa Special Olympics núna. Ég er með eldri og yngri hópinn. Eldri hópurinn æfir tvisvar í viku og yngri hópurinn er einu sinni í viku,“ segir hún.

Eignast sterkan og öruggan vinahóp
Bára nefnir hversu mikilvægur félagslegi þátturinn er í verkefni sem þessu. Spurð nánar út í mikilvægi þess að bjóða upp á æfingar af þessu tagi fyrir fatlaða segir hún:
„Ég held að þetta sé mjög mikilvægt og líka fyrir íþróttafélög að bjóða upp á þetta. Það sem við kannski tökum mest eftir er að iðkendahópurinn okkar er frá öllu höfuðborgarsvæðinu og við erum líka að fá leikmenn frá Suðurnesjum. Þannig að mjög fáir þeirra eru í sama skóla.
Ég veit að hjá mörgum þeirra eru ekki það margir fatlaðir í skólanum. En fyrir þau að eiga svona sterkan og öruggan vinahóp hjá okkur skiptir mjög miklu máli. Það er líka mjög skemmtilegt, það var stór hópur frá okkur sem var að útskrifast úr grunnskóla og fara í framhaldsskóla.
Þau útskrifast úr ólíkum skólum og svo fara þau mörg hver í sama framhaldsskóla. Þannig að þau eru komin með sterkan vinakjarna sem svo hittist í framhaldsskóla. Ef þau væru ekki að æfa hjá okkur þá myndu líklega fáir þekkjast. Fyrir þau að geta verið að tengjast krökkum frá öllu höfuðborgarsvæðinu skiptir miklu máli.“
Fóru með 16 manna hóp til Svíþjóðar að keppa
Með stækkandi hóp hafa verkefnin stækkað og fór eldri hópurinn hjá Special Olympics liði Hauka til að mynda erlendis að keppa í fyrsta sinn fyrir tæpu ári síðan.
„Við fórum í fyrsta skipti núna í febrúar á síðasta ári. Þá tókum við þátt í Basketligan Special sem er körfuboltadeild í Svíþjóð. Svíarnir eru með yfir 30 Special Olympics körfuboltalið og eru með þrjú mót á ári.
Við fengum boðsmiða um að taka þátt á einu móti. Við fórum með eldri hópinn okkar, 16 leikmenn, og þetta var ótrúlega skemmtilegt. Við unnum þrjá leiki og töpuðum þremur í mjög jöfnum leikjum. Þetta var hörkubarátta þótt við töpuðum.
En maður sá hvað þetta var gefandi fyrir krakkana og líka fyrir foreldrana að fá að sjá krakkana sína á svona stóru móti. Þetta gekk ótrúlega vel og við erum spennt að fá að fara aftur á svona mót. Við stefnum á að fara aftur á svona mót á næsta tímabili,“ segir Bára.
Draumur að fara á Special Olympics leikana
Þrátt fyrir að verkefnið gangi blómlega stefnir hún enn hærra með það. Bára er nefnilega með fjölda hugmynda og drauma í tengslum við Special Olympics hóp Hauka í körfubolta.
„Já, þegar maður er byrjaður þá koma einhvern veginn allar hugmyndirnar. Mér finnst mjög spennandi að sjá körfubolta Special Olympics sambandið á Íslandi vera að stækka. Það er eru fleiri félög farin að bjóða upp á körfuboltalið fyrir fatlaða.
Ísafjörður er búinn að vera með lið í tvö ár, Njarðvík var að byrja með lið núna í október. Svo er hjólastólakörfuboltinn kominn. Þannig að það eru aðeins fleiri félög farin að velta fyrir sér: „Eigum við að prófa að bjóða upp á svona Special Olympics lið?“
Ég held að það sé áhugi og þörf á að fleiri lið komi hérna, sérstaklega á höfuðborgarsvæðinu. Það sem mig langar svolítið að gera er að tengja Special Olympics körfuboltaliðin saman þannig að við komum ennþá sterkara Special Olympics samfélagi hér.
Svo vonandi að búa til okkar eigið mót hér heima þar sem við getum síðan leyft erlendum liðum að koma og keppa hér. Það er draumurinn minn, að vera með Icelandic Basketball Games eða eitthvað þannig. Vonandi eftir svona þrjú ár getum við farið að biðja lið frá Svíþjóð, Danmörku og alls staðar að um að koma hingað að keppa.
Það verður mjög spennandi. Svo er alltaf draumur fyrir okkur að fara á Special Olympics leikana. Það væri mjög gaman að fá að fara og keppa þar,“ segir Bára Fanney Hálfdanardóttir að lokum.
Viðtal: Gunnar Egill Daníelsson
